Perakende Okulum Mağazacılığı Uzmanından Öğrenin
Anüitelerin en çok uygulama alanlarından biri de borç amortismanıdır. Genellikle uzun vadeli borçların amortismanında eşit taksitler, eşit devre araları ve borcun vadesi boyunca sabit kalan faizler söz konusudur.
Borcun eşit taksitlerle ödenmesinde eşit taksitler, anüite formüllerinden faydalanılarak hesaplanabilir. Uzun vadeli borçların taksitlerle ödenmesinde taksitler hem anaparadan ödemeleri hem de faizleri kapsar. Çünkü uzun vadeli borçlarda vade süresince sadece faizlerin, vadenin sonunda da borcun tamamının bir defada ödenmesi zordur. Dolayısıyla her bir taksit, hem anaparanın bir bölümünü, hem de ilgili devrenin faizini içerir.
Bir işletme 20.000 YTL peşin fiyatlı bina satın almak istiyor. Bina için 2.000YTL. peşin ödeme yapıldıktan sonra kalan borç her ayın sonunda eşit taksitlerle 48 ayda ödenecektir. Aylık vade farkı % 3 olduğuna göre aylık eşit taksitleri hesaplayınız.
Borcun Eşit Taksitlerle Geri Ödenmesinde Kalan Borcun Hesaplanması
Kalan borç miktarı hem borç alanlar hem de borç verenler açısından önemlidir. Kalan borç miktarının bilinmesi muhasebe açısından gerekli olduğu gibi, borcun vadeden önce ödenmesi durumunda da gereklidir.
Tüm taksitlerin eşit olması durumunda belirli bir tarihte kalan borç miktarı, ödenmemiş olan taksitlerden oluşan anüitenin bugünkü değeriyle hesaplanabilir.
500.000YTL.’lik bir borç 5 yılda, 5 eşit taksitle ödenecektir. 3. ödeme yapıldıktan sonra kalan borç miktarını hesaplayınız. Yıllık faiz oranı % 20.
Kalan borç miktarı cebirsel yolla çözmenin dışında itfa planı hazırlanarak da hesaplanabilir.
Aynı örneğin itfa planı yapılarak çözümü aşağıdaki gibi olacaktır:
Devre sonunda ödenecek taksitler eşit olduğu için 4. sütuna eşit taksitler yazıldı. 3. sütundaki devre faizi, borç kalanının devre faiziyle çarpılmasıyla hesaplandı. Devre başındaki borç 500.000 YTL, faiz oranı da % 20 olduğuna göre devre faiz tutarı 100.000 YTL olmaktadır. Taksit tutarından devre faizi düşüldüğünde kalan kısım anaparadan -borçtan- ilk devrede yapılan ödemeyi verir. Anaparadan yapılan ödeme 500.000 YTL’den düşülürse 2. devrenin başında kalan borç bulunur. Hesaplama, aynı şekilde devam ettirilir.
Görüldüğü üzere itfa planında 3. ödeme yapıldıktan sonra kalan borç miktarı da 254.959,26 YTL olarak hesaplanmıştır. Cebirsel yolla bulunan değerle arasındaki fark, virgülden sonra yapılan yuvarlamalardan kaynaklanmıştır.
Para piyasalarında olduğu gibi sermaye piyasalarında da bileşik faiz ve anüitelerle ilgili formüllerden faydalanmak gerekmektedir. Finansal varlıkların değeri, bu finansal varlıklardan gelecekte sağlanacak gelirlerin bugünkü değeri alınarak bulunacaktır. Dolayısıyla bileşik faiz ve eğer eşit ödemeler söz konusu ise anüite formüllerini kullanmak mümkündür. Uzun vadeli borçlanma aracı olan tahvillerin getirisi faizdir. Ortaklık hakkı veren hisse senetlerinin getirisi ise kar payı ve değer artışından kaynaklanan sermaye kazancıdır. Herhangi bir finansal varlığın değeri; o finansal varlığın gelecekte sağlayacağı nakit girişlerinin bugünkü değeri hesaplanarak bulunacaktır.
