Bilginin İşlenmesi

Verilerin bilgi haline gelmesini sağlayan işlemler dizisine “bilgi işleme” denilmektedir. Bilgi işleme işletme bilgi sistemlerinin temelini oluşturur. Bilgi sistemlerinin temel işlevi, işletme yönetimine ve diğer ilgili kişilere, gerekli bilgileri üretmektir. Bilgi işleme, bir süreç olarak; kaydetme, sınama, sınıflandırma, sıralama ya da düzenleme, özetleme, matematiksel ya da mantıksal hesaplama, saklama, erişim, çoğaltma ve iletme aşamalarından oluşur.

– Kaydetme: Toplanan verinin, ilgililerin ulaşabileceği ortamlara (bilgisayarlara ve bilgisayar donanım ve yazılımlarına) yazılmasıdır.

– Sınama: Kaydedilen verinin doğruluğunun araştırılmasıdır. Örneğin, stok kartına yazılanlar ile tek tek malzemelerin karşılaştırması gibi.

– Sınıflandırma: Çeşitli işletme birimlerinde biriken çok sayıda verinin, değişik amaçlarla gruplandırılmasıdır. Örneğin, çeşitli alacaklar, borçlulara göre sınıflandırılarak izlenir.

– Düzenleme: Verileri, belirli bir ölçüye göre sıralamaktır. Örneğin, malzemeler, alınış tarihlerine göre sınıflandırılabilir.

– Özetleme: İşletmede ya da işletme birimlerinde biriken çok sayıda veriyi, yöneticilerin kolayca yararlanabileceği yalın bir biçime getirmektir. Örneğin, işletme depolarındaki bütün malzemeler yerine, son bir hafta içinde alınan malzemeleri göstermek gibi.

– Matematiksel ya da mantıksal hesaplama: Verileri, bilgiye dönüştürme aşamasında, en yalınından en karmaşığına kadar, birçok matematik işlem ve mantıksal karşılaştırma yapılmasıdır. Örneğin, dönem başında öngörülen üretim hedefleri ile dönemde gerçekleşenlerin, hem miktar hem de yüzde olarak karşılaştırılmasında yapılan matematik ve mantık işlemleri gibi.

– Saklama: Verilerin, kullanılacak zamana ya da yasa ve yönetmeliklerde öngörülen zamana kadar, güvenli bir ortamda tutulmasıdır.

– Erişme: Saklanmış verilere, gereksinim duyulduğu anda ulaşılabilmesidir.

– Çoğaltma: Verilerin, ulaştırılacak kişi ve birim sayısı kadar kopyalanmasıdır.

– İletme: Verilerin, bulundukları yerden, veriye gereksinim duyan kişi, birim ve kurumlara ulaştırılmasıdır.

 

Bilgi işleme sürecinin başlıca aşamaları nelerdir? Bu aşamaların başarıyla yerine getirilmesi, işletmelere ne gibi yararlar sağlar?

Güncel yaşam değişecek konusunda, bilgi işleme aşamalarının geleneksel yöntemlerle değil, bütünüyle elektronik yöntemlerle yapılacağı vurgulanmıştır. Yukarıda sıralanan kaydetme, sınama, sınıflandırma, sıralama ya da düzenleme, özetleme, matematiksel ya da mantıksal hesaplama, saklama, erişim, çoğaltma ve iletme aşamaları, bugün, bilgisayar ortamlarında, ışık hızıyla ve çok sağlıklı olarak yapılmaktadır. Gelecekte ise, olayda belirtildiği gibi olmaması için hiçbir neden yoktur. Bilgi işlemedeki ve bilgi iletmedeki hız, günümüzde ve gelecekte, en büyük rekabet üstünlüklerinden biri olacaktır.